على محمدى خراسانى
245
شرح رسائل (فارسى)
پيدا كرده و قابل تمسك نيست ، البته منظور ما « سيد صدر » اين نيست كه قرآن داراى وضع جديد است يعنى شارع مقدس الفاظ مستعملهء در قرآن را از معانى لغويهء آنها نقل داده و در معانى جديد حقيقت قرار داده [ حقيقت شرعيه بالوضع التعيينى ] بلكه اسلوب جديد اعم است از اينكه به وضع جديد باشد و يا اينكه شارع مقدس الفاظ را در همان معانى لغويه به كار برده ولى كثيرا ما از اين ظواهر خلاف آن را اراده كرده و معانى مجازيهاى را اراده كرده كه عربها با آن معانى آشنا نيستند يا در اثر نياوردن قرينه و يا جديد بودن معنا پس قرآن مجمل اصطلاحى است و قابل تمسك نيست و از جملهء شواهد اين مطلب كه قرآن اسلوب جديد دارد عبارتست از حروف مقطعه قرآن كه از همين حروف الفبا تشكيل شده ولى هرگز غير معصوم و محرم اسرار كسى ياراى رسيدن به آن را ندارد بقول شاعر عرب زبان : بين المحبين سرّ ليس يفشيه * قول و لا قلم للخلق يحكيه 2 - خود قرآن فرموده : آيات اين كتاب دو دستهاند ، الف : محكمات ب : متشابهات و بدنبال آن كسانى را كه از متشابهات قرآن پيروى مىكنند مذمت نموده و فرموده : « فَأَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُونَ ما تَشابَهَ مِنْهُ ابْتِغاءَ الْفِتْنَةِ وَ ابْتِغاءَ تَأْوِيلِهِ » آنگاه بيان هم نفرموده كه : المتشابه ما هو ؟ و كم هو ؟ و اىّ المتشابهات لا يجوز اتباعه ؟ و بلكه خود كلمهء متشابه هم بحسب مفهوم متشابه است يعنى معناى لغوى آن هم روشن نيست و بيان همهء اينها را به اهل بيت ( ع ) واگذار فرموده ، حال شايد ظواهر قرآن هم جزء متشابهات بوده و قابل تمسك نباشد .